Exporteren naar het VK: douane, oorsprong en btw-regels

Belangrijkste punten

• Het VK hoort niet bij de EU. Voor elke zending doe je een uitvoeraangifte bij de Nederlandse douane, en aan Britse kant volgt een invoeraangifte in de Customs Declaration Service.
• Je hebt een Nederlands EORI-nummer nodig. Wie de Britse invoeraangifte doet, heeft een EORI-nummer nodig dat met GB begint.
• Nul procent Brits invoerrecht krijg je alleen met preferentiele EU-oorsprong en een oorsprongsverklaring op de factuur. Boven 6.000 euro per zending hoort daar je REX-nummer bij.
• Sinds 31 januari 2025 moet voor goederen uit de EU naar Groot-Brittannie vooraf een safety and security declaration zijn ingediend.
• Het nultarief voor de btw houd je alleen als je kunt bewijzen dat de goederen de EU echt hebben verlaten.

Een groothandel in Venlo levert al jaren pallets tuingereedschap aan een klant in Birmingham. Sinds de Brexit gaat het meestal goed, tot de Britse klant ineens een rekening krijgt voor invoerrecht. Op de factuur stond geen oorsprongsverklaring, dus de Britse douane rekende het gewone tarief. De klant belt de groothandel en wil het geld terug.

Dat soort discussies ontstaat bijna altijd aan de Britse kant, terwijl de oorzaak aan de Nederlandse kant zit. Wie naar het VK exporteert, regelt twee aangiften in twee landen, en de papieren voor de tweede maak je zelf.

Hieronder staat welke stappen er zijn, wie welke aangifte doet en waar het in de praktijk misgaat.

Welke douaneformaliteiten heb je bij export naar het VK?

Twee aangiften: een uitvoeraangifte in Nederland en een invoeraangifte in het VK. Daarnaast moet de zending vooraf zijn aangemeld bij de Britse douane.

• De uitvoeraangifte doe je bij de Nederlandse douane voordat de goederen vertrekken. Zonder toestemming van de douane mogen ze niet worden uitgevoerd. Hoe die aangifte werkt staat in ons stuk over de exportaangifte.
• De invoeraangifte loopt in het VK via de Customs Declaration Service van HMRC, de Britse douane.
• Voor beide heb je een EORI-nummer nodig: een Nederlands voor de uitvoer, en een nummer dat met GB begint voor de Britse invoer. Heb je nog geen nummer, lees dan hoe je een EORI-nummer aanvraagt.

Rijdt de vrachtwagen via een haven die met de Goods Vehicle Movement Service werkt, zoals bij de veerdiensten op het Kanaal, dan heeft de chauffeur ook een goods movement reference nodig. Die bundelt de aangiftenummers van de zending. Zonder die referentie komt de vrachtwagen niet door de haven en loopt de zending vertraging op.

Wie doet de Britse invoeraangifte?

Dat hangt af van de Incoterm die je met je klant hebt afgesproken. Bij de meeste termen regelt de Britse koper de invoer. Lever je DDP, dan ben jij verantwoordelijk, ook voor de Britse btw.

Doe je de Britse invoeraangifte zelf, dan heb je een Brits EORI-nummer en een Brits btw-nummer nodig. Een Britse importeur met een btw-nummer kan de invoer-btw meestal via postponed VAT accounting in zijn eigen btw-aangifte verwerken, zodat hij die niet aan de grens voorschiet.

Spreek dit dus af voordat je de eerste offerte stuurt. Een DDP-prijs zonder Brits btw-nummer is een belofte die je niet kunt nakomen. Welke term bij jouw situatie past, lees je in ons overzicht van de Incoterms 2020.

Hoe voorkom je Brits invoerrecht met de oorsprongsregels?

Door aan te tonen dat je goederen preferentiele oorsprong in de EU hebben. Dan geldt onder de Handels- en Samenwerkingsovereenkomst tussen de EU en het VK nul procent invoerrecht. Een EU-product is dus niet automatisch vrij van invoerrecht: het moet aan de oorsprongsregels van het akkoord voldoen.

De Britse importeur kan de preferentie op twee manieren claimen.

• Met een oorsprongsverklaring (statement on origin) die jij als exporteur op de factuur of een ander handelsdocument zet. Bij zendingen boven 6.000 euro moet je REX-nummer in die verklaring staan.
• Met importer’s knowledge: de importeur heeft zelf de informatie waaruit de oorsprong blijkt. Dat vraagt meer van hem, en dus van jou.

Een oorsprongsverklaring mag gelden voor meerdere zendingen van identieke producten aan dezelfde klant, voor een periode van maximaal twaalf maanden. Als exporteur bewaar je de verklaring en de onderbouwing, zoals leveranciersverklaringen, vier jaar lang. Mist de verklaring bij invoer, dan kan de importeur de preferentie volgens HMRC nog tot drie jaar na invoer claimen en het betaalde invoerrecht terugvragen. Het verschil tussen EUR.1 en REX staat in ons stuk over het certificaat van oorsprong.

Wat is de safety and security declaration voor het VK?

Een vooraanmelding van de zending bij de Britse douane, met gegevens over afzender, ontvanger en goederen. Sinds 31 januari 2025 moet die voor alle goederen uit de EU naar Groot-Brittannie vooraf zijn ingediend.

Meestal dient de vervoerder of de haulier deze aangifte in. Hij heeft daarvoor wel jouw gegevens nodig, en die moeten kloppen met de uitvoeraangifte en de factuur. Leg dus vast wie de aangifte doet en wanneer jij de gegevens aanlevert. Een vrachtwagen die zonder geldige vooraanmelding aankomt, loopt vertraging op aan de grens.

Hoe houd je het nultarief voor de btw?

Met bewijs dat de goederen de EU hebben verlaten. Een levering naar het VK is een export, en daarvoor reken je nul procent btw. Dat mag alleen als je de uitgang kunt aantonen, en de bevestiging van uitgang bij je uitvoeraangifte is daarvoor het sterkste bewijs.

Hier gaat het mis bij EXW. Regelt de Britse koper het transport en de uitvoer, dan heb jij die bevestiging vaak niet. Bij een controle kan de Belastingdienst dan alsnog Nederlandse btw over de levering vragen. Lever je EXW, spreek dan af dat de koper je het bewijs van uitgang stuurt, of kies een term waarbij jij de uitvoeraangifte zelf doet.

Wat geldt er voor levensmiddelen, planten en dierlijke producten?

Voor deze goederen gelden extra Britse regels, bovenop de douaneaangiften. Het VK voert die stap voor stap in via het Border Target Operating Model.

• Landbouwproducten en levensmiddelen moeten vooraf worden aangemeld in het Britse systeem IPAFFS. Dat doet de Britse importeur.
• Voor planten en plantaardige producten met een hoog risico heb je een fytosanitair certificaat nodig dat je in Nederland aanvraagt.
• Dierlijke producten hebben vaak een gezondheidscertificaat nodig, en kunnen bij aankomst worden gecontroleerd.

Welke regel voor jouw product geldt, hangt af van de risicocategorie. Die regels veranderen nog, dus controleer ze per zending op de site van de Britse overheid of via de NVWA. Voor Noord-Ierland gelden andere regels dan voor Engeland, Schotland en Wales.

Gaat je zending eerst onder douanetoezicht naar een andere plek, bijvoorbeeld naar een inklaringsplek verder in het VK, dan kan dat met een transitdocument. Het VK is aangesloten bij de overeenkomst inzake gemeenschappelijk douanevervoer. Hoe dat werkt lees je in ons stuk over T1, T2 en T2L.

Veelgestelde vragen

Q: Betaalt mijn Britse klant invoerrecht op mijn producten?

Ans: Niet als je goederen preferentiele EU-oorsprong hebben en de oorsprong goed is aangetoond, bijvoorbeeld met een oorsprongsverklaring op de factuur. Dan geldt nul procent. Voldoen ze niet aan de oorsprongsregels, dan rekent de Britse douane het gewone Britse tarief voor die goederencode.

Q: Heb ik een Brits EORI-nummer nodig?

Ans: Alleen als jij de Britse invoeraangifte doet, bijvoorbeeld bij levering DDP. Doet je klant de invoer, dan heeft hij een GB EORI-nummer nodig en volstaat voor jou het Nederlandse nummer voor de uitvoeraangifte.

Q: Wanneer heb ik een REX-nummer nodig?

Ans: Als de totale waarde van een zending met EU-oorsprong boven 6.000 euro ligt en je de oorsprong aantoont met een oorsprongsverklaring. Het REX-nummer staat dan in de verklaring op de factuur. Onder die grens mag de verklaring zonder REX-nummer.

Q: Hoe lang duurt de douaneafhandeling voor het VK?

Ans: De Nederlandse uitvoeraangifte is bij complete documenten binnen enkele uren rond. Vertraging ontstaat meestal aan Britse kant, door een ontbrekende vooraanmelding, een onduidelijke goederenomschrijving of extra controles op levensmiddelen en planten.

Q: Kan ik de exportaangifte voor het VK uitbesteden?

Ans: Ja. Een douane-expediteur doet de uitvoeraangifte, regelt het transitdocument als dat nodig is en stemt de gegevens af met de vervoerder en de Britse kant. Je geeft daarvoor eenmalig een machtiging af.

Exporteer je naar het VK en wil je dat de Nederlandse kant in een keer goed is? Wij verzorgen de uitvoeraangiften en transitdocumenten als AEO-gecertificeerde douane-expediteur, controleren vooraf de oorsprongsgegevens op je factuur en werken ook in het weekend en ’s nachts. Bekijk onze douanediensten of teken de machtiging, dan regelen wij de rest.