Elk product dat een internationale grens overgaat, heeft een code nodig. Die code vertelt de douane precies wat het product is en hoeveel invoerrechten van toepassing zijn. De HS-code is dat nummer. De juiste code gebruiken bepaalt hoeveel je betaalt bij de douane en of je zending zonder vertraging wordt vrijgegeven.

De HS-code maakt deel uit van het Harmonized System (HS), een wereldwijd classificatiesysteem dat in meer dan 200 landen wordt gebruikt. Het systeem dekt ongeveer 98% van alle internationale handel.

In Nederland wordt de HS-code ook wel een GS-code genoemd, wat staat voor Geharmoniseerd Systeem. Het systeem wordt beheerd door de World Customs Organization (WCO) en iedere vijf tot zes jaar bijgewerkt.

In dit artikel leggen we uit wat een HS-code is, hoe de EU deze uitbreidt met GN-codes en TARIC-codes, hoe je invoerrechten berekent en wat er gebeurt wanneer je de verkeerde code gebruikt.

Wat is een HS-code?

De HS-code staat voor Harmonized System code, officieel bekend als het Harmonized Commodity Description and Coding System. Het systeem is ontwikkeld door de World Customs Organization (WCO) en werd in 1988 ingevoerd.

Meer dan 200 landen gebruiken dezelfde HS-codes, waardoor dit systeem de universele taal van internationale handel vormt. Ongeveer 98% van alle internationaal verhandelde goederen wordt binnen dit systeem geclassificeerd.

Elk product dat wordt geïmporteerd of geëxporteerd krijgt een unieke numerieke HS-code toegewezen op basis van de aard, het type en het doel van het product.

Douaneautoriteiten gebruiken deze code om goederen te identificeren, invoerrechten vast te stellen, handelsregels toe te passen en handelsstatistieken te verzamelen. De HS-code is altijd verplicht op douaneaangiften en commerciële facturen.

Het HS-systeem is niet statisch. De WCO werkt het iedere vijf tot zes jaar bij om nieuwe producten, technologieën en veranderingen in de wereldhandel te verwerken.

De meest recente update vond plaats in 2022. Omdat codes veranderen, moeten bedrijven regelmatig controleren of de HS-codes die zij gebruiken nog actueel zijn.

Hoe is een HS-code opgebouwd?

Elke HS-code bestaat uit zes cijfers die volgens een vaste hiërarchie zijn opgebouwd. De eerste twee cijfers geven het hoofdstuk aan, oftewel de brede productcategorie. De volgende twee cijfers geven de post aan, een specifiekere productgroep binnen dat hoofdstuk.

De laatste twee cijfers vormen de subpost, het meest nauwkeurige classificatieniveau op internationaal niveau. Het systeem bestaat uit 21 secties, 97 hoofdstukken en ongeveer 5.000 goederengroepen.

De 21 secties omvatten alle categorieën goederen die internationaal worden verhandeld. Ze lopen uiteen van levende dieren en voedingsmiddelen in de eerste hoofdstukken tot machines, elektronica en transportmiddelen in de middelste hoofdstukken en kunstwerken in de laatste hoofdstukken.

Elke sectie en elk hoofdstuk bevat gedetailleerde juridische omschrijvingen om ervoor te zorgen dat producten in alle landen op dezelfde manier worden geclassificeerd.

Hieronder een praktisch voorbeeld van hoe deze structuur werkt:

Product: Leren handtas

HS-code: 4202 21

• 42 = Hoofdstuk: koffers, reistassen, handtassen en soortgelijke artikelen
• 02 = Post: handtassen, al dan niet met schouderriem, inclusief handtassen zonder handgreep
• 21 = Subpost: met een buitenkant van leer

HS-code, GN-code en TARIC-code in de EU

Hoewel de 6-cijferige HS-code wereldwijd wordt gebruikt, voegt de EU extra cijfers toe voor een meer gedetailleerde classificatie. Nederlandse bedrijven moeten weten welke code van toepassing is op hun situatie, of zij nu goederen exporteren vanuit de EU of importeren naar de EU.

Het gebruik van het verkeerde type code op een douaneaangifte kan leiden tot vertragingen en boetes.

De HS-code: 6 cijfers, internationaal

De 6-cijferige HS-code vormt de internationale basis en wordt gebruikt door meer dan 200 landen en economieën die het HS-systeem gebruiken. In Nederland wordt deze ook wel de GS-code (Geharmoniseerd Systeem) genoemd.

Het is het uitgangspunt voor alle andere EU-specifieke codes. Dezelfde zes cijfers komen terug in het tariefsysteem van elk land, waardoor de HS-code de gemeenschappelijke taal van internationale handel vormt.

De GN-code: 8 cijfers, voor export vanuit de EU

Bij export van goederen vanuit de EU naar niet-EU-landen hebben bedrijven een 8-cijferige code nodig: de GN-code. GN staat voor Gecombineerde Nomenclatuur (Combined Nomenclature of CN-code).

De GN-code bestaat uit de 6-cijferige HS-code plus twee extra cijfers die door de EU zijn toegevoegd. De GN-code is verplicht op de uitvoeraangifte bij de Nederlandse Douane.

Daarnaast laat deze code zien of exportbeperkingen van toepassing zijn, zoals een exportvergunning of gezondheidscertificaat.

De TARIC-code: 10 cijfers, voor import in de EU

Bij import van goederen uit niet-EU-landen naar Nederland hebben bedrijven een 10-cijferige TARIC-code nodig. TARIC staat voor het Geïntegreerd Tarief van de Europese Unie.

De TARIC-code bestaat uit de GN-code plus twee extra cijfers die de exacte invoermaatregelen en invoerrechten specificeren. Voor producten waarop antidumpingheffingen van toepassing zijn, kan de TARIC-code worden uitgebreid met extra cijfers.

De TARIC-code laat precies zien welk tarief aan invoerrechten geldt, of tariefvoordelen van toepassing zijn en welke documenten of certificaten vereist zijn voor jouw specifieke product.

Hieronder zie je hoe hetzelfde product eruitziet onder elk type code:

Hoe vind je jouw code en bereken je invoerrechten?

Zodra je de juiste TARIC-code voor jouw product hebt, kun je het exacte tarief aan invoerrechten berekenen en bepalen hoeveel je moet betalen. In de EU worden invoerrechten berekend op basis van de douanewaarde van je goederen.

De douanewaarde bestaat uit de prijs die je voor de goederen hebt betaald, plus de kosten voor transport en verzekering tot aan de EU-grens of de haven van binnenkomst.

Hieronder een praktisch voorbeeld van hoe deze berekening werkt:

• Product: 30.000 longdrinkglazen van gehard glas geïmporteerd uit China
• Waarde van de goederen: €10.000
• Transport- en verzekeringskosten tot EU-grens: €2.000
• Douanewaarde: €12.000
• Tarief invoerrechten (TARIC-code): 11%
• Te betalen invoerrechten: €1.320

Waar vind je jouw TARIC-code en invoerrechten?

• Tariefdatabase van de Nederlandse Douane: De officiële Nederlandse tool om TARIC-codes en tarieven voor invoerrechten op te zoeken. Zoek op productomschrijving of HS-code. De database bevat invoertarieven, tariefpreferenties en vereiste documenten per product- en landencombinatie.
• Access2Markets: De online tool van de Europese Commissie voor het opzoeken van invoertarieven en handelsregels voor elk product in elk land. Vooral handig bij export naar landen buiten de EU.
• Douane Infolijn: Bel de Nederlandse Douane via 0800 0143 voor ondersteuning. Bel je vanuit het buitenland? Gebruik dan +31 055 538 5389.

Belangrijke opmerking over de vrijstelling van €150

Op dit moment zijn goederen die van buiten de EU worden geïmporteerd met een waarde van €150 of minder vrijgesteld van invoerrechten. Deze vrijstelling vervalt op 1 juli 2026. Vanaf die datum gelden de normale tarieven voor invoerrechten voor alle B2B-zendingen, ongeacht de waarde.

Voor B2C e-commercezendingen tot €150 geldt vanaf 1 juli 2026 een vast invoerrecht van €3 per producttype.

Wat gebeurt er als je de verkeerde HS-code gebruikt?

Het gebruik van een verkeerde HS-code is een van de duurste fouten die een Nederlandse importeur of exporteur kan maken. Een onjuiste douaneclassificatie kan ontstaan door productcomplexiteit, onduidelijke productomschrijvingen, menselijke fouten of verouderde codes.

Ongeacht de oorzaak liggen de gevolgen bij de geregistreerde importeur, de partij die juridisch verantwoordelijk is voor de juistheid van de aangifte.

Dit kan er gebeuren als je de verkeerde HS-code gebruikt:

• Vertraging van de zending: De douane houdt de zending vast voor extra controle, wat dagen of zelfs weken vertraging kan veroorzaken.

• Boetes en sancties: De Nederlandse Douane kan boetes opleggen voor onjuiste classificatie, zelfs wanneer de fout onbedoeld is gemaakt.
• Navorderingen van invoerrechten: De Nederlandse Douane kan tot drie jaar na import alsnog invoerrechten naheffen als door een verkeerde code te weinig rechten zijn betaald.
• Verlies van preferentiële invoertarieven: Met een verkeerde code kun je lagere invoertarieven mislopen die beschikbaar zijn via handelsverdragen van de EU met specifieke landen.
• Meer douanecontroles: Een geschiedenis van onjuiste codes kan ervoor zorgen dat je bedrijf vaker wordt geselecteerd voor inspecties en audits.

Als je juridische zekerheid wilt over de juiste TARIC-code voor jouw product, kun je een Bindende Tariefinlichting (BTI) aanvragen bij de Nederlandse Douane.

Een BTI is een schriftelijke en juridisch bindende beslissing die in de hele EU geldig is gedurende drie jaar vanaf de afgiftedatum. Mondeling advies van de Douane Infolijn of een douaneadviseur is niet juridisch bindend.

Ontvang je een BTI, dan ben je verplicht deze te gebruiken bij het importeren of exporteren van goederen.

Zorg voor de juiste HS-code met deskundige douaneondersteuning

Het vinden en controleren van de juiste HS-code, GN-code en TARIC-code vereist specifieke douane-expertise. Een verkeerde code kan leiden tot vertragingen, boetes en naheffingen van invoerrechten tot wel drie jaar terug.

Voor Nederlandse importeurs en exporteurs zorgt professionele douaneondersteuning ervoor dat codes correct zijn voordat goederen de grens oversteken.

The Customs Company is een AEO-gecertificeerde douaneservice in Nederland, met directe verbindingen met de Nederlandse Douane en Portbase.

Met 24/7 ondersteuning zorgen zij ervoor dat jouw HS-codes, TARIC-codes en berekeningen van invoerrechten altijd correct worden afgehandeld.

Veelgestelde vragen

Q: Wat is het verschil tussen een HS-code en een TARIC-code?

Ans: De HS-code is de internationale basis van zes cijfers. De TARIC-code is de EU-specifieke code van tien cijfers voor import, die invoertarieven en regelgeving toevoegt aan de basis van de HS-code.

Q: Hoe vind ik de juiste HS-code voor mijn product?

Ans: Zoek in de tariefdatabase van de Nederlandse Douane of via Access2Markets. Voor juridische zekerheid kun je een Bindende Tariefinlichting (BTI) aanvragen bij de Nederlandse Douane, geldig voor drie jaar.

Q: Wat gebeurt er als ik de verkeerde HS-code gebruik?

Ans: De Nederlandse Douane kan boetes opleggen en tot drie jaar terug invoerrechten naheffen. Daarnaast kan je zending worden vastgehouden en kun je preferentiële invoertarieven mislopen.